27 tháng 4, 2011

MỘT CUỐN SÁCH VỀ LIỆT SĨ HỒNG QUANG


Đối với Hải Dương chúng ta, hai tiếng Hồng Quang từ lâu đã trở nên thiêng liêng và thân thiết. Một con đường đôi nằm giữa trung tâm thành phố Hải Dương mang tên Hồng Quang. Một trường trung học phổ thông lớn, có bề dày lịch sử, là trường Hồng Quang. Ngôi mộ người liệt sĩ, biểu tượng của một thế hệ thanh niên trí thức đi theo Đảng làm cách mạng giải phóng dân tộc, được xây dựng ngay trong khuôn viên Đài Liệt sĩ thành phố Hải Dương.


Nhưng tiểu sử đồng chí Hồng Quang trong các bộ lịch sử Đảng và sách báo từ trước đến nay nhìn chung còn rất vắn tắt. Rất mừng là gần đây, tác giả Lê Viết Trạch, người cùng quê với liệt sĩ Hồng Quang, đã bỏ công sức hàng chục năm trời để sưu tầm tư liệu và viết một công trình tương đối đầy đủ, có nhan đề Hồng Quang, người trí thức trẻ tuổi, yêu nước, kiên cường, bất khuất (Nhà xuất bản Lao Động). Tập sách dày trên 100 trang, có lời giới thiệu của bà Trần Thị Minh Châu, một cán bộ tiền khởi nghĩa quê ở Hải Dương, đã từng hoạt động cách mạng với Hồng Quang cả hai thời kỳ bí mật và công khai thời Mặt trận Dân chủ do Đảng lãnh đạo. Trong bài viết, bà khẳng định về liệt sĩ Hồng Quang: "Anh được tôn xưng là người đảng viên anh hùng, đã nêu một tấm gương sáng trong nhân dân, nhất là trong học sinh, thanh niên, trí thức".


Công trình nghiên cứu của Lê Viết Trạch có 4 phần: Hồng Quang với tình cảm quê hương và gia đình; Hồng Quang với năm tháng học tập và tham gia cách mạng; Hồng Quang với kẻ thù, gia đình, Đảng, nhân dân sau khi anh qua đời; Hồng Quang với sáng tác thơ ca phục vụ cách mạng. Qua các trang viết ta hiểu thêm về tầm vóc người chiến sĩ cách mạng Hồng Quang.

Ông tên là Nguyễn Văn Trạch, sinh năm 1918, tại làng Đặng Giang, xã Hòa Phú, huyện Ứng Hòa (Hà Nội) trong một gia đình nghèo, yêu nước. Ông là một trí thức được giác ngộ cách mạng, tham gia phong trào Mặt trận Bình dân (1936-1939). Năm 1940, Hồng Quang được kết nạp vào Đảng. Cuối tháng 5-1941, ông được bổ sung vào Ban Cán sự tỉnh Hưng Yên, nhưng trên đường về cơ sở chẳng may sa vào tay giặc. Tại nhà lao Hải Dương, Hồng Quang bị tra tấn vô cùng dã man, nhưng ông đã nêu cao khí tiết cách mạng, giữ trọn lòng trung với Đảng, hiếu với dân, làm kẻ thù phải run sợ. Ông đã hy sinh ngày 6-7-1941, khi mới 23 tuổi.

Cuốn sách của Lê Viết Trạch đã sưu tầm được nhiều tư liệu quý như các bài thơ do Hồng Quang sáng tác, chỉ nhằm phục vụ, kêu gọi nhân dân đứng lên đánh Pháp giành lại quyền độc lập tự do, bài diễn văn của bạn tù "Ca ngợi đồng chí Hồng Quang" bằng văn vần. Có nhiều chi tiết rất xúc động về Hồng Quang. Ví dụ như năm 1963, ông A-pha-na-si-ép, một đại tá cựu chiến binh Hồng quân Liên Xô đã từng có mặt trong tập đoàn quân Liên Xô tiến vào giải phóng Béc-lin (Đức) hồi Đại chiến thế giới thứ II, trong dịp qua thị xã Hải Dương, đã vào thăm Nhà tù Hải Dương năm xưa, nơi từng giam giữ liệt sĩ Hồng Quang. Ông dừng lại trước tấm ván gỗ lim, rộng 0,5m, dài 1,4m mà liệt sĩ đã nằm. Ông đưa tay run rẩy xoa lên bức tường xà lim được giới thiệu là xưa kia có hai khẩu hiệu viết bằng máu của Hồng Quang, khẳng định tiền đồ tất thắng của cách mạng Việt Nam.

Cuốn sách Hồng Quang, người trí thức trẻ tuổi, yêu nước, kiên cường, bất khuất chỉ in có 500 cuốn, không rõ phát hành về Hải Dương được bao nhiêu bản? Thiết nghĩ, nếu được biên tập cẩn thận và tái bản, thì đó sẽ là tài liệu giáo dục chính trị, giáo dục truyền thống rất có giá trị đối với cán bộ, nhân dân, đặc biệt là trong giới thanh niên, học sinh, sinh viên ở tỉnh ta.

(Nguồn: Báo Hải Dương)

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét