8 tháng 1, 2010

ĐÓN NĂM MỚI TRONG MÂY MÙ XỨ LẠNG

Chiều 30-12, mấy bạn họp lại để bàn về chuyến đi. Nghe quân số đăng ký ít quá, nữ lại có phần nhiều hơn nam nên mấy bạn nữ bàn lùi "hay là thôi", " các ông đi có vẻ miễn cưỡng, chẳng qua do đã hứa với chị em rồi nên phải đi thôi"... Trưởng ban liên lạc kiên quyết: "Thôi là thôi thế nào ! Phải đi chứ ! Ít người cũng đi! ".
ĐƯỜNG LÊN XỨ LẠNG
Vậy là lên đường. Hẹn nhau phải đi sớm. Mình dọa Tuyến dậy muộn là tao không chờ đâu, thằng này chuyên lề mề, nó lại bảo: "Rồi ông xem, đố các ông đi trước bẩy rưỡi". Thế mà hóa thật. Lùng tùng mãi rồi tới gần 8 giờ xe mới rời Hải Dương. Con Toyota 16 chỗ như lời chú Nhật "bốc như xe đua" rộng thênh, bởi chỉ có  10 người: Hải Hà, Hằng Hà, Thúy Hiền, Phương, Thúy, Hoa, Dũng, Sơn, Bình, Tuyến. Bạn Hoa lần nào cũng nhiệt tình, lần này từ Nam Định về Hải Dương từ hôm trước, mặc dù đang ốm cũng lên đường. Trời mưa lất phất, xe chạy chậm. Chuyện nổ như pháo rang. Qua trạm soát vé cầu Phù Đổng đón thêm bạn Thu Hiền được chồng chở từ Hà Nội sang. Đi chậm, rồi nghỉ chân dọc đường, phải đến hơn 11 rưỡi mới đến TP Lạng Sơn. Tay Sơn Mán vẫn giữ được dáng khùynh khoàng đặc trưng. Ra đón các bạn, mặt nó cứ lạnh te, đi xe máy một tay, một tay đút túi quần, cái đầu thì nghênh nghênh... Nhà Sơn đây rồi. Ngôi nhà 3 tầng nằm trong một khu đô thị mới. Gia chủ mới dọn về ở nên đồ đạc còn ngổn ngang, tủ bếp chưa lắp. Đất không rộng nhưng khéo bố trí nên các phòng cũng khá hợp lý. Giữa nhà có giếng trời thông suốt các tầng, vừa lấy gió và ánh sáng cho các phòng trong và cầu thang, vừa tạo một khoảng sân nhỏ để chị em rửa rau, làm bếp. Thấy các bạn khen, Sơn Mán phổng mũi khoe tự mình thiết kế. Không biết được bao nhiêu phần trăm sự thật bởi mình biết nó hay nói phét. Riêng về nói phét ở lớp này Sơn Mán chỉ thua Tuyến, có lẽ vì thế hai thằng này rất thân nhau. Chán nhất là mấy mẹ cứ luôn mồm:"  Mình phục mình quá cơ", cười tít mắt đến khi lên xe mới nhớ chưa đưa túi bánh gai, bánh đậu xanh đặc sản quê nhà cho các cháu (bánh gai do anh Hoàn chồng bạn Hà đang là Chi cục trưởng Chi cục Thuế Ninh Giang ủng hộ, đúng bánh Ninh Giang xịn nhé). May lúc mới tới mình đã chuyển ngay bức tranh anh em mừng nhà mới xuống xe, chứ không  khéo cũng quên rồi. Được cái mấy mẹ mua được bức tranh đá rất đẹp để tặng Sơn. Đi đường chỉ sợ xóc rơi rụng đá ra, may quá không việc gì. Bức tranh vừa như in chỗ Sơn Mán bố trí để treo tranh. Khéo chọn nhỉ!
Thăm nhà mới của bạn Sơn
Mải phễu nên hơi lâu
Ăn trưa ở Nhà hàng Lạng Sơn của chị và em gái Cường
Bữa ăn đầu tiên ở xứ Lạng...
...có món nhộng ong rang lá mắc mật...
...món lẩu sóc...
...và không thể thiếu rượu Mẫu Sơn

Cơm trưa ở nhà hàng Lạng Sơn xong cũng vừa tới 2 giờ chiều. Lúc này  ở Hà Nội Quân cũng bắt đầu ra bến Lương Yên bắt xe lên Lạng Sơn. Ăn muộn, món ong rang lá mắc mật, lẩu sóc và rượu Mẫu Sơn đều ngon nên no quá. Lại lên đường đi lễ Đền Mẫu Đồng Đăng. Các bạn gái khoản lễ lạt này thì chu đáo, chả bù cho cánh đàn ông đi đâu cũng chỉ lo nhậu. Đồng Đăng là thị trấn vùng biên cách TP Lạng Sơn hơn chục cây số về phía bắc. Ga Đồng Đăng cũng nhỏ bé, không to như mình nghĩ.  Một thời cái ga nhỏ này là cửa duy nhất nối Việt Nam với các nước XHCN. Tuyến đường sắt liên vận quốc tế từ Việt Nam đi qua đây để sang Trung Quốc. Đến ga này hành khách phải chuyển tàu vì đường sắt Trung Quốc khổ rộng hơn ta. Lòng vòng một lúc mới tới Đền Mẫu. Ngôi đền như mới được trùng tu tôn tạo nằm ngay phố chợ với tường bao hoa văn đẹp mắt, cây cối xanh rì. Thấp thoáng phía sau Tam bảo, một tòa tháp đồ sộ đang được hoàn thiện. Sơn Mán mang tiếng người Lạng Sơn cũng chẳng biết gì về lai lịch ngôi đền này. Về lên internet xem mới biết Đền Mẫu Đồng Đăng còn có tên "Đồng Đăng linh tự", là nơi thờ Phật và Mẫu Thượng ngàn. Từ xa xưa, nơi đây là một ngôi chùa. Đây là một trong những nơi thờ tự nổi tiếng trong tín ngưỡng thờ Mẫu của người Việt. Ngoài ra, nơi đây còn lưu truyền câu chuyện gặp gỡ cảm động giữa Mẫu Liễu Hạnh (một trong "Tứ bất tử" trong văn hóa tâm linh của người Việt) và Trạng Bùng - Phùng Khắc Khoan, khi ông vừa đi sứ Trung Quốc trở về.  
Phía sau Tam bảo là tòa tháp đang được hoàn thiện
Rồng thời...đổi mới đắp bằng xi măng, ăn đứt rồng thời Lý, Trần
Chuẩn bị đồ lễ, xong xuôi mới thấy quên bánh chưng
Cầu nhiều thứ trong năm mới 2010
Điểm đến tiếp theo là động Nhị Thanh. Động này nằm trên con đường cùng tên ở phường Tam Thanh ( TP Lạng Sơn). Nhà cũ của Sơn Mán cách đây vài trăm mét, còn nhà bố mẹ vợ hắn thì ngay cạnh cửa động. Trong chuyến tiền trạm cách đây 2 năm mình chỉ đứng ngoài ngó động Nhị Thanh mà chưa vào vì lúc ấy chỉ còn ít phút là hết giờ tham quan. Lần này quyết phải xem cho thật kỹ. Các bạn nữ lại bày biện đồ lễ. Ở đền Mẫu thì quên bánh chưng, ở Nhị Thanh lại quên trầu cau, thế mà cứ luôn mồm "mình phục mình quá". Chùa nằm ở bên phải động chính. Gọi là chùa chứ thực ra là một cái hang, ở dưới nền hang, chỗ rộng nhất đặt ban thờ chính, trèo lên cao có nhiều ngóc ngách, trên đó cũng có nhiều ban thờ nhỏ. Hỏi những người phục vụ ở đây mới biết đây là chùa Tam Giáo, thờ cả Khổng Tử, Lão Tử và Phật Thích Ca. Thế mà vừa nãy vái lia lịa mình cứ nghĩ là chùa này chỉ thờ Phật, về xem lại ảnh mới thấy trên ban thờ có 3 ông.  Có lẽ cái động nhỏ này cao, thế đất tốt hơn nên người xưa đặt chùa ở đây.
Ra khỏi chùa, tiếp tục bước xuống các bậc tam cấp và rẽ qua bên phải là bắt đầu bước vào động Nhị Thanh. Đọc hướng dẫn ở đây hóa ra động được phát hiện các đây đã hơn 230 năm, do công của Ngô Thì Sỹ,  một vị quan triều Lê được cử lên Lạng Sơn làm quan Đốc trấn. Ông này đã có công phát hiện ra 8 cảnh đẹp Xứ Lạng trong đó có động Nhị Thanh. Muốn vào động phải đi ngang một cái hồ luôn đầy nước do dòng suối từ trong động chảy ra. Ngay cửa hang là bàn thờ Ngô Thì Sỹ. Nghe nói thời chiến tranh biên giới, quân Tàu đã đặt mìn phá cửa hang. Càng đi sâu vào trong càng thấy âm u và lạnh. Động rất dài ngoằn ngoèo với nhiều ngõ ngách, với những nhủ đá tự nhiên rủ xuống thật đẹp. Nhiều chỗ được chiếu ánh sáng màu thật huyền ảo. Dọc theo động là con suối và con đường nhỏ uốn lượn. Đi sâu nữa, bất chợt gặp khoảng rất rộng và cao, nhìn lên thấy thông thiên, có ánh sáng từ ngoài rọi vào. Mình không dám đi sâu hơn, vì nghe Sơn Mán nói động dài tới 500 m, đi ra đầu kia là động Nhất Thanh, đi hết có mà tới đêm, bây giờ đã hơn 4 giờ chiều rồi.
Ngôi chùa Tam Giáo đặt trong động nhỏ
Ban thờ Thích Ca, Khổng Tử và Lão Tử
Phía trong động Nhị Thanh
Cửa động nhìn từ phía trong ra
 LÊN NÚI
Định đi tiếp sang động Tam Thanh ở gần đó, mấy bạn gàn, bảo thôi, đi nữa thì tối mất. Hình như ở miền núi trời mau tối, mới bốn rưỡi mà đã nhọ mặt người. Chú Nhật giục đi lên ngay Mẫu Sơn vì sợ đường núi đi muộn sương mù nguy hiểm. Ừ thì lên. Động Tam Thanh mình cũng vào năm 2007 rồi nên chả thiết. Lúc trong động Nhị Thanh ra mình thấy một cuộc gọi nhỡ của Cường thầy cúng, ông bạn ở cùng phòng thời sinh viên. Cường người Lạng Sơn hơn mình 3 tuổi nhưng học cùng nên mày tao tuốt. Bây giờ nó đang làm ở Trung tâm Nước sạch nông thôn Lạng Sơn. Chẳng biết nó đi đâu mà gọi điện từ sáng cứ tò tí te suốt. Sơn Mán bảo có khi nó vào bản thi công công trình nên mất sóng. Bây giờ gọi lại cho nó thì nó bảo tiên sư thằng Sơn Mán, mày lên mà nó không điện cho tao sớm, nếu biết sớm hôm qua tao không đi huyện nữa. Trưa nay mới biết tin (qua bà chị là chủ quán mình ăn trưa), nó đang vượt 70 km để về thành phố. Vừa đi 20 km đường rừng, bây giờ ra đường cái mới có sóng di động. Nó bảo dứt khoát ông phải chờ tôi về cùng đi lên Mẫu Sơn. Thế là mình và Sơn ở lại chờ nó và Quân, còn các bạn lên đường đi Mẫu Sơn. Hai thằng chui vào quán cà phê. Trời mưa, rét, đường phố Lạng Sơn vắng ngắt. Năm rưỡi thì Quân từ Hà Nội tới. Ba thằng ngồi chán kéo nhau vào chợ đêm Kỳ Lừa xem có món phở chua hay bánh cuốn trứng không, chẳng có, lại kéo nhau ra phố làm bát cháo, vừa ăn vừa ngóng sợ Cường tới quán cà phê tìm lại không thấy thì gay. Gọi thì điện thoại của nó hết pin. Mãi hơn sáu rưỡi mới thấy Cường mò đến, vai khoác túi, giày bê bết bùn đất. Vợ nó lái xe ô tô đến đón. Định lấy xe của Cường rồi ông Sơn lái tất cả lên núi, nhưng vợ Cường lại cho người khác sáng hôm sau mượn rồi ( cũng có thể do không biết trình độ lái xe của Sơn nên không dám đưa xe để mấy thằng đi). Lúc này mấy Dũng, Hà, rồi Tuyến...từ trên núi gọi về, đứa nào cũng nói đường nguy hiểm lắm, sương mù lái xe không nhìn rõ đường, mấy đứa phải nhảy xuống đi trước để dẫn đường cho xe. Phải đi bộ mấy cây số mới đến nơi. Đứa nào cũng bảo nguy hiểm, phải đi thật cẩn thận, nghe cũng phát hãi. Bọn trên núi cứ hỏi mình đi đến đâu rồi. Nào đã đi đến đâu, vẫn ở Lạng Sơn, thế nhưng để chúng nó khỏi chờ đợi, mình cứ bảo đang đi rồi, sau này mới thấy nói thế làm các bạn càng lo thêm. Có lúc mình nói bừa đang ở giữa núi, sương mù không đi được, Dũng bảo hay để nhờ người trên núi xuống đưa lên. Về nhà thay quần áo xong, Cường còn bắt 3 thằng sang quán Thảo Viên của vợ để nó chào mấy bạn gái học cùng phổ thông, có bạn tận trong Sài Gòn ra, 30 năm nay mới gặp.  Lại phải làm mấy chén rồi cả bọn mới lên taxi. Sốt hết cả ruột. Nghe mấy thằng trên núi điện về lúc trước mình cứ sợ không có taxi nào dám lên Mẫu Sơn. Càng lên núi, sương càng dày, xe lại không có đèn sương mù, phải bật đèn xi nhan, bám theo ánh phản quang của tường hộ lan mà đi. Đường dốc ngoằn nghoèo, từ chân núi lên tới đỉnh độc có 15 km, chiếc Getz có 1.1l lại chở 5 người, máy gõ lóc cóc. Cách đỉnh Mẫu Sơn khoảng 5 km thì sương mù dày đặc. Thế là tất cả hạ kính xuống, bên trái Bình, bên phải Cường, Sơn thò cổ ra để canh đường cho tài xế. Có đoạn cua gấp, lái xe không nhìn thấy gì, phải dừng hẳn xe để Sơn nhảy xuống xem đường. Thế nhưng mình thấy cũng chẳng có gì là nguy hiểm như bọn đi trước nói, bởi xe chạy chậm, một bên là vách núi, một bên là tường hộ lan, làm sao mà rơi xuống vực được.  Các đoạn cua đều được mở rộng Về sau mới biết bọn trên núi lo sốt vó bởi có một lúc lâu điện cho cả 4 thằng ngồi trên xe đều không được, chúng lại không biết mình 7 giờ mới đi từ Lạng Sơn nên càng lo, sao mãi chưa tới nơi, hay là tai nạn. Nghe kể lại chúng ngồi phân tích: Cả 4 máy đều tò tí te thì không sợ, các máy đổ chuông mà không ai nghe mới sợ (nếu thế thì hãi nhỉ). Lúc gần đến nơi, nghe điện của Hà, mình nói phét 4 thằng đang đi bộ, còn 3 km nữa, chúng mừng lắm, tin sái cổ. Các bạn cơm không ăn, ngồi lo lắng, trong khi mấy thằng thì "cháo no, rượu say", ung dung ngồi xe ô tô tới tận nơi. Đến nhà nghỉ đã tám rưỡi. Lúc này cả bọn mới kéo đi ăn cơm.
Đường lên Mẫu Sơn ngoằn ngoèo và dốc
Vớ phải gà này thì ông Tam chuyên xem chân gà ở Tân Hưng cũng bó tay
Lợn quay
Ếch hương rán
Đùi ếch hương to hơn ếch đồng
Bữa tối trên núi có mấy món thật đặc sắc. Đặc sản xứ Lạng có thịt lợn quay lá mác mật, gà sáu cựa và ếch hương. Thịt lợn quay Sơn Mán mua ở chợ trước lúc lên núi, còn 2 món kia thì chỉ trên Mẫu Sơn mới có. Gà bình thường chỉ có 4 ngón (cựa), nhưng giống gà này có tới sáu cựa. Cường bảo giống gà này do người Dao nuôi thả hoang dã. Phải chăng câu thách cưới: "Gà chín cựa, ngựa chín hồng mao" trong truyền thuyết Sơn Tinh-Thủy Tinh là có cơ sở và xuất phát từ loài gà ở miền biên ải này, do sự biến đổi của trời đất trong hàng mấy thiên niên kỷ nên gà chín cựa đã thoái hoá, biến đổi, bây giờ chỉ còn lại sáu cựa? Gắp một miếng, mình thấy thịt gà rất chắc và đậm,  con gà này dễ tới vài cân nhưng thịt không dai. Xơi kha khá thịt gà, lợn quay, giò (giò lộc chùa, kể không có món này để ăn được nhiều món xứ Lạng thì tốt hơn), nhà bếp mang món ếch rán ra. Món này rất ngon. Trông bên ngoài ếch hương Mẫu Sơn không khác lắm so với ếch đồng, riêng cặp đùi thì mập hơn hẳn, thịt trắng và rất thơm ngon, đặc biệt không hề có mùi vị tanh kể cả khi đã nguội. Nghe Cường nói ếch này rất hiếm, có bao nhiêu bọn Tàu sang vét sạch, ngay các nhà hàng ở TP Lạng Sơn cũng chẳng có để bán. Giờ mới thấy tiếc vì đã trót ăn bát cháo to tướng ở dưới Lạng Sơn nên trông đĩa ếch, đĩa gà hấp dẫn quá mà bụng đã cứng ra, không xơi tiếp được. Đúng là chẳng dại nào giống dại nào. Bữa tối ngồi làm hai bàn, nam riêng, nữ riêng, có bạn như Hải Hà lại không quen ăn nhiều trong bữa tối, nên cũng kém phần khí thế. Kể có thằng Hói ở đây thì hay nhỉ, cứ trông nó ăn cũng phát thèm.
Nhấp ngụm rượu Mẫu Sơn vị êm êm nhè nhẹ cất từ men lá, nhấm nháp miếng đùi ếch hương thơm lựng trong cái giá lạnh và hơi sương ướt át lùa qua khe cửa, thật bõ công đi từ Hải Dương lên đây. Cường bảo lớp mày vừa hay vừa lạ. Hay là vì ít thấy lớp phổ thông nào tụ tập được đông bạn bè đi chơi như thế này. Lạ vì mọi người ở dưới xuôi lên đây chỉ nhăm nhăm đi Tân Thanh mua hàng, chúng mày lại kéo nhau lên Mẫu Sơn. Ừ, lớp mình vẫn như vậy, thế mới hay chứ !
ĐÊM MẪU SƠN
Cơm nước xong hơn 10 giờ. Mấy thằng đã tót về phòng đánh bài. Đi Mẫu Sơn để đánh bài kể cũng phí nhỉ. Cường rủ đi dạo. Đêm về khuya, gió càng mạnh, sương càng xuống nhiều. Mình đã mặc 2 áo len, thêm chiếc măng tô khoác ngoài mà vẫn thấy rét. Bước xuống bậc tam cấp, Cường bắt soi đèn pin giới thiệu bờ lan can đá còn sót lại từ thời Pháp. Cứ ừ ào cho xong chứ mình biết rồi, lần trước lên cũng ngủ ở nhà này mà. Đây trước vốn là nhà nghỉ của UBND tỉnh Lạng Sơn, là nhà nghỉ có diện tích lớn nhất, có kiến trúc và vị trí đẹp nhất khu du lịch này. Chủ nhà nghỉ là ông Sính, một ông già người Hoa nhỏ bé vừa nãy gặp ở phòng ăn, người quen của Cường và Sơn Mán. Nghe chúng nó bảo ông này trước là chủ thầu xây dựng, tỉnh nợ nhiều nên gán nợ bằng khu này. Ông Sính phục dựng lại ngôi nhà trên nền móng nhà cũ do Pháp thiết kế, sử dụng đá trang trí các cầu thang, lan can, cột rào. Căn nhà có hiên chạy vòng quanh, xây trên vị trí thoáng đãng, có khuôn viên rộng, lắp đặt cả cột đèn trang trí, có đài phun nước, bể bơi... dáng vẻ đồ sộ. Tuy vậy, nội thất chưa tương xứng với vẻ bên ngoài của tòa nhà. So với hồi 2007 mình lên thì ở đây chưa có gì thay đổi.
Đi dạo trong sương mù trên đỉnh Mẫu Sơn đêm mùng một. Rét và ẩm ướt. Lúc này là 22h30, nhiệt độ khoảng 6-7 độ C
Ngôi nhà nghỉ xây trên nền móng từ thời Pháp

Cứ tưởng chỉ có bọn mình chập mạch mới chui lên Mẫu Sơn lúc rét mướt thế này, hóa ra không phải. Đi xuống một đoạn, trước sân nhà  ngôi nhà nghỉ phía dưới có một đám bạn trẻ đang túm tụm bên một đống lửa đã gần tàn. Đến đứng nhờ một tý trong lúc chờ Phương, hai bạn Hà và Thu Hiền. Hóa ra mấy vị này không biết, cứ đi vòng xuống theo lối ô tô vào, ngôi nhà mình ở có đến 3 cổng cơ mà. Mình đã dặn thằng Sơn Mán mua đống củi đốt rồi ngồi quanh uống rượu thế mà nó không làm, bây giờ lại chúi vào bài bạc. Ngó nghiêng một lúc rồi lại kéo nhau đi lên trạm phát sóng của Đài PTTH Lạng Sơn rồi vòng xuống. Đây là đỉnh núi rồi, không còn đường lên nữa. Sương mù mịt mình cứ tưởng đi tận đẩu đâu, hóa ra là đi vòng quanh cái ngôi nhà mình đang ở. Trời đã tối lại dày sương, thế mà Cường cứ bắt soi đèn chỉ khu rừng nguyên sinh, nhìn thấy thế quái nào được. Bấm mấy kiểu ảnh trong đêm sương, lần đầu tiên mình chụp trong thời tiết thế này, sau này trong cả chuyến đi  mình thích nhất bức ảnh này. Về đến phòng đầu tóc ướt đẫm. Nhà nghỉ có 8 phòng, cả bọn làm 3 phòng. Các bạn gái ở riêng một phòng rộng 4 giường. Mấy thằng đánh bài chui vào một phòng. 
Cái gì cũng ẩm ướt
 Ngồi tán dóc, ăn bưởi chán mình chuồn sang xem mấy thằng đánh bài, mặc kệ ông Cường thầy cúng và Sơn, Quân ngồi nói chuyện với các bạn nữ. Cường dạo này ngày càng cà kê "con tằm ăn lá dâu", hồi sinh viên ông này cũng rủ rì là con rù rì, nhiều chuyện lắm. Một lát cũng thấy Cường, Sơn kéo sang xem đánh bài. Sáng hôm sau nghe các bạn nữ kể tới một rưỡi sáng mới đi ngủ, có gì mà chúng nó lắm chuyện thế nhỉ, cứ như hàng mấy chục năm mới gặp nhau. Mình ngồi cạnh xem Tuyến chơi phỏm. Thằng này mới lấy vợ mà đỏ quá. Chú Nhật thì cứ cháy liên tục. Xem mãi cũng chán, mình với Sơn Mán kéo sang phòng bên cạnh ngủ cho khỏe. Thế là lần này lên đây chưa được tắm lá thuốc của người Dao, chưa biết "hòn đá kỳ biết nói" là thế nào. Ăn tối muộn, lại rượu đẫy, tắm vào nhỡ cảm thì khốn, thôi đành nhịn vậy. Bên ngoài gió hú ào ào. Thỉnh thoảng cái cánh cửa sổ không móc chặt lại đập vào tường đánh rầm một cái làm giật cả mình. Nền nhà ướt sũng, chăn đệm sờ đâu cũng ẩm. Cái máy ảnh, cái điện thoại vừa để trên bàn một lúc đã mờ hơi nước. Đệm êm nhưng không quen, ngủ chẳng ngon giấc. Đêm Mẫu Sơn đầy mộng mị. Phòng bên kia đèn vẫn sáng, không có đêm...
XUỐNG NÚI
Mẫu Sơn 7h30 sáng 2-1-2010

Gần bảy giờ sáng. Trời vẫn mù mịt, tầm nhìn xa không quá 10 m. Hội bài bạc phòng bên bây giờ mới giải tán. Mấy thằng lên giường tranh thủ chợp mắt. Cường không ngủ, rủ mình, Sơn, Quân đi dạo. Lại ra chỉ kia là rừng nguyên sinh, mà mình nào có thấy gì. Riêng  về am hiểu xứ Lạng thì Cường hơn Sơn Mán vài bậc. Lang thang tới trước nhà nghỉ Hương Sơn. Chủ nhà nghỉ là ông Đặng Tăng Phúc  nhận ra Cường, mời mấy anh em vào uống nước. Ông Phúc dân tộc Dao, Trưởng Ban Dân tộc-miền núi tỉnh Lạng Sơn đã nghỉ hưu. Ông là người có công khôi phục lại công thức tắm nước lá thuốc của người Dao Mẫu Sơn. Quay lại nhà nghỉ thu dọn đồ để xuống núi. Sương vẫn dày nhưng ban ngày không phải bật đèn, không bị sương phản chiếu nên đi dễ hơn. Mấy mẹ cứ khẳng định hôm qua mình đi bộ tới 3 cây số, bảo chú Nhật bấm công tơ mét mới thấy đoạn đường các bạn đi bộ chưa đầy hai cây số. Có lẽ do đi lên vất vả nên có cảm giác đường xa hơn. "Các bà đi bộ lúc nhập nhoạng, lại sương mù mịt thế, nhỡ thằng Mán nào nó xồ ra túm đi mất thì làm thế nào?". Bạn Hải Hà bảo bọn tớ cũng đã tính đến chuyện này, ba đưa phải đi sát nhau, thằng nào xồ ra là cho nó một nhát. Hà cho biết  tí nữa thì Dũng dính chưởng của chị em. Ông này đi nhanh lên trước, nấp vào một chỗ rồi xồ ra dọa, may mà Dũng ra hơi sớm, các bạn nhận được chứ lao ra muộn thì chắc chắn đi bệnh viện rồi. Xe xuống núi từ từ, chú Nhật lái chậm, thế mà bạn Hằng Hà chỉ sau bốn cái ngoặt đã đòi túi nilon. Thế này thì làm sao đi Tây Bắc được. Đến lưng chừng núi hết sương mù. Cho các bạn xuống nghỉ một tý, vừa để ngắm cây hồi Lạng Sơn. Mình hỏi Hằng Hà: " Lần sau có đi Mẫu Sơn nữa không?". Hà bảo:" Thôi, xin chịu !". Ai bảo các bà cứ phê bình anh em, nào là các ông đi Mẫu Sơn mà không cho chúng tôi đi, nào là các ông đi tiền trạm lâu thế... Đấy, đi chơi cũng không sung sướng gì đâu nhé. Ban Chu Hà mặt cũng xám ngoét. " Tớ hay ăn sáng sớm, ăn muộn là tụt huyết áp. Tối qua làm có 3 cái đùi ếch mà đêm nằm cứ ợ lên cổ". Sao lại khổ thế nhỉ. "Ăn được ngủ được là tiên". Không ăn không ngủ, làm sao thành tiên được. Thảo nào mình đi chuyến này, mấy ông anh cứ điện thoại bảo chú thanh lý hộ sang Tàu, cũng phải thôi.
Chuẩn bị xuống núi
Yêng hùng xứ Lạng ?
Dừng chân cuối dốc núi
Lần sau tớ không đòi đi Mẫu Sơn nữa. Say lắm!
Xuống đến thành phố cũng đã 9 giờ. Thôi không ăn vịt quay, đi ăn bánh cuốn trứng. Quán bánh cuốn trứng nổi tiếng xứ Lạng nằm trong một cái ngõ nhỏ chỉ rộng hơn 1m ở sau chợ Đông Kinh. Nồi tráng bánh ngay đầu ngõ bốc khói nghi ngút. Chị chủ quán tay thoăn thoắt múc bột, tráng bánh, gấp bánh.
Làm bánh cuốn trứng
 Đứng xem một lúc mình thấy có 2 loại bánh: bánh cuốn trứng và bánh không có trứng. Khi chiếc bánh tráng trên nồi vừa chín, chị giở nắp vung, múc vào ba cái lòng đỏ trứng gà, đậy nắp lại. Mấy phút sau, chị mở vung dùng một chiếc đũa tre chia chiếc bánh làm ba phần, hất như làm xiếc phần bánh cuộn lại phủ kín trứng và bày ra đĩa, rắc thêm một lớp thịt nạc kho chà nhuyễn. Nước chấm cũng rất đặc biệt. Mỗi người một bát có sẵn gia vị, rót thêm nước chua, tra thêm tý nước mắm, làm miếng măng ngâm mác mật, gắp thêm mấy quả mác mật và chanh rừng ngâm.
Sơn Mán hướng dẫn cách pha nước chấm
Để vào môi, trôi xuống cổ
 Cho miếng bánh cuốn trứng vào bát nước chấm, húp nhẹ để lòng đỏ không bị vỡ. Lòng đỏ trứng ở độ tái vỡ ra trong miệng, lẫn với vị béo của nước thịt kho, thịt đã chà nhuyễn lẫn vào với bánh vẫn còn nóng thật lạ, thật ngon. Món này anh em rượu rồi rất khoái, để vào môi trôi xuống cổ. Chỉ có các bạn nữ không thích lắm, nhất là bạn Hài Hà chỉ thích nhiều nước. Ngon thì ngon nhưng người ăn khỏe nhất như Sơn cũng chỉ 3 cái là ngán, lại chuyển sang bánh cuốn không trứng. Loại này ăn lâu ngán, mấy thằng mình gọi 3 đĩa vẫn xơi hết.
Sân trước chợ Đông Kinh chật kín xe của khách du lịch
Em gái bán chăn đệm trông đã thấy ấm áp
Tầng 1 của chợ bán đồ điện tử và tạp hóa
Cổng sau
 Ăn sáng xong, lục tục kéo vào chợ Đông Kinh ngay bên cạnh. Chợ có 3 tầng, thượng vàng hạ cám cái gì cũng có, từ cây kim, sợi chỉ, quần áo, giày dép đến đồ chơi trẻ em, đồ gia dụng, đồ điện tử... Hàng Tàu bây giờ không còn được chú ý như trước do đầy những tin đồn, nào là ăn hoa quả, thực phẩm Trung Quốc có chất phá hủy nội tạng, rồi đi giầy, dép Trung Quốc sẽ bị ung thư... Nhưng chợ Đông Kinh vẫn đông khách, trong đó nhiều người là khách du lịch. Ở đằng trước chợ, xe ô tô chở du khách đỗ chật sân. Tầng 1 bán đồ điện, điện tử, đồ gia dụng, tạp hóa, tầng 2 bán quần áo, ấy là nghe nói thế chứ mấy lần vào đây nào mình đã bước lên đến tầng 2 bao giờ đâu. Mình và Sơn định mua cái xe ô tô chạy điện cho cu con lái, ngắm đi ngắm lại thấy không đẹp, lại to quá, tống vào chỗ nào... cuối cùng lại thôi (lần trước 2 thằng lên Lạng Sơn cũng thế, ngắm nghía rồi lại thôi). Tối hôm trước lúc vào động và đi chơi trên núi, mình có chiếc đèn pin bé xíu của Tàu rất sáng. Thấy vậy, mấy đứa bảo phải mua đèn pin. Quân mua một túi đèn pin Tàu, có 20.000 đ một cái, "về cho mọi người ở nhà". Mình và Sơn đã mua 1 cái đèn to, ra ngoài uống nước ngẫm nghĩ một lúc lại chui vào mua thêm một túi, về cho vẫn thiếu. Dũng thì làm mấy bộ quần áo ngủ, cứ bảo rẻ quá. Tuyến đêm qua thắng to, lân la hỏi mua đồ làm tóc (vợ nó có nghề làm đầu mà), mua mà không rành, điện thọai về xin ý kiến vợ suốt. Chờ mấy mẹ sốt cả ruột. Mãi gần 12 giờ mới ra, mua có gì nhiều đâu mà lâu thế.
Vịt quay Lạng Sơn đây
Phở chua - đặc sản xứ Lạng
Món khau nhục
Chén rượu chia tay
 Trưa nay Cường mời mọi người về quán nhà ăn cơm. Quán đông nghìn nghịt. Chắc muốn giới thiệu về đặc sản xứ Lạng nên ngoài lẩu cá chình nó cho anh em ăn phở chua và món khau nhục. Hôm qua trên núi nó đã giảng giải cho chị em cách làm món khau nhục, nghe cũng cầu kỳ lắm. Thịt ba chỉ sau khi luộc chín, lấy que nhọn đâm thủng bì và tẩm gia vị rồi cho vào chảo mỡ nóng rán vàng. Sau đó cắt từng miếng bằng hai ngón tay xếp vào bát to (lớp da được xếp xuống đáy bát) rồi phủ lên bát thịt đó lớp nhân gồm lạc, hành tỏi giã nhỏ, vài lát khoai đã được rán vàng, gia vị...Đậy kín bát khau nhục và cho vào nồi đun từ 3-5 tiếng. Món này trông thì nhiều mỡ, nhưng ăn không ngấy, mình rất khoái, có bạn nữ không dám ăn, chắc để giữ eo. Cứ xơi như mình thì người còn đẹp. Làm thử miếng phở chua thấy cũng hay hay. Phở chua ăn nguội, có vị chua chua, ngọt ngọt, hơi cay và ngậy. Ếch hương còn thừa tối qua đem rán lại ăn vẫn ngon. Nếu nói về ăn ít thì các bạn nữ còn thua xa Cường, cả bữa nó chỉ ăn đúng một miếng đùi ếch, toàn uống rượu và nói chuyện. Thảo nào người nó eo thật, vẫn giữ cân như thời sinh viên. Gần cuối có thêm bà chủ quán và mấy anh bạn Cường đến: anh Khải công an, anh Nhung bác sĩ ở Hà Nội nhưng quê gốc ở Minh Đức, Tứ Kỳ. Nga vợ Cường thật khéo, chuyển sang nghề sang làm chủ nhà hàng cũng phải... Chị em nhấp nhổm, về thôi, hơn 2 giờ rồi. Sao đi lúc ngắm chợ thì không thấy sốt ruột nhỉ. Thôi, cuộc vui nào cũng đến lúc phải kết thúc. Làm chén rượu chia tay các bạn Lạng Sơn. Cảm ơn những tình cảm của các bạn đã dành cho chúng mình. Cảm ơn các bạn đã nhiệt tình giúp đoàn có một chuyến đi tuy chưa hết chương trình dự kiến nhưng cũng đã rất thú vị. Quả là lên xứ Lạng rất dễ " mải vui quên hết lời em dặn dò". Chuyến đi để lại một ấn tượng thật đẹp khởi đầu cho năm mới, năm đầu tiên của một thập kỷ mới.
Về đến gần đất Bắc Giang mới nhớ chưa mua rượu Mẫu Sơn. Mấy mẹ nhớ mà chẳng nhắc. Thôi, alô cho thằng Sơn bảo nó Tết về bê một can 20 lít. Nó OK, OK, chẳng biết đến lúc đấy có còn nhớ không. Đến nhà gần sáu rưỡi, cơm nước xong mới thấy mỏi, lên giường làm giấc thẳng cẳng đến sáng. Đấy là chuyến này còn ít rượu đấy, không khướt như chuyến đi Hòa Bình năm nào.
Hôm sau dậy lại muốn cùng các bạn đi chơi. Nói như người Dao trên núi Mẫu Sơn thì "cái chân mình quen đi chơi mất rồi". Chẳng biết các bạn thế nào chứ mình thấy đi chơi với bạn bè là sướng nhất, vô tư trêu đùa, nói năng thoải mái, chẳng phải xã giao, ý tứ...  
Viết đến đây mình cũng thấy phục mình quá. Có mỗi chuyến đi mà cũng con cà con kê tới hơn 5300 từ. Gần 20 năm làm báo, chỉ trừ mấy bài điều tra dài kỳ, đã bao giờ mình viết bài nào dài đến 2000 từ đâu. Thôi cũng cố gắng kể lại chuyến đi để các bạn không tham dự hiểu thêm về xứ Lạng, hiểu thêm về các bạn lớp ta. Chỉ có điều cuối năm bận quá, không có thời gian nên viết hơi lâu, các bạn sốt ruột. Chiến ạ, anh em mình cứ cố gắng viết, biết đâu dăm mười năm nữa lại xuất bản được một tập về lớp A. Mình lại phục mình quá về ý tưởng này.
Năm nay họp lớp ở đâu, ông Sơn nhỉ?

2 nhận xét:

  1. Minh la hoc sinh cu cua truong lien khoa 1986-1989
    do co giao Bui Quynh Huong la chu nhiem.Khi vao mang nay doc cac bai viet cua cac anh chi,cac ban,minh that xuc dong.Minh cung da xa truong 20 nam.Nhom ban cung lop nam nao nay cung moi nguoi mot cuoc song rieng.Nhung tuoi hoc tro mai la nhung dau an,ky niem that dep trong doi.
    .Qua day minh xin duoc gui loi chuc den tat ca cuu hoc sinh cua truong PTTH Hong Quang va nhat la cac ban trong lop 12 M lien khoa 1986-1989 loi hoi tham va loi chuc tot dep nhat .

    Viết bởi Pham Huong Giang 26 Mar 2011, 02:41

    Bài viết rất thú vị bác ạ, cho em xin phép được copy 1 số hình ảnh và thông tin cho page Lạng Sơn trên facebook nhé. Đọc xong entry này mà thấy yêu Lạng Sơn hơn. btw, em là bạn học của con gái ông Sính đấy bác :P

    Viết bởi Hải Hoang 30 Sep 2010, 12:04

    Em cung la cuu hoc sinh truong Hong Quang. Thay cac anh chi xay dung hoi cuu sinh vien vui qua, lai duy tri duoc blog rat hay nua. Chuc cac anh chi manh khoe va ngay cang dong gop cho Hai Duong nhieu hon nua.

    Viết bởi Huong 22 Mar 2010, 19:46

    Tớ sửa lại câu của Bình:
    Chưa lên chưa biết Mẫu Sơn
    Lên rồi khi xuống tớ nôn ra đường

    Viết bởi Đào Anh Sơn 06 Jan 2010, 13:44

    Cũng muốn viết cho xong nhưng công việc bận quá, chỉ tranh thủ lúc nào rỗi mới viết được nên cứ sản xuất dần. Ông Chiến thông cảm. Ngoài bài về chuyến đi, tôi sẽ còn đưa về ẩm thực xứ Lạng, về Mẫu Sơn nữa. Chuẩn bị đón xem nhé

    Viết bởi Bình 05 Jan 2010, 09:48

    Chà, tiếc thật, giá như hôm ấy mình dứt ra được để đi cùng các bạn...Nhưng này, còn những gì hấp dẫn, gay cấn các ông kể hết ra đi, cứ són tí một đọc tức anh ách.

    Viết bởi chiến 05 Jan 2010, 09:02

    Gửi bạn Hà:
    Chưa lên chưa biết Mẫu Sơn
    Lên rồi mới xuống đã nôn ra đường

    Viết bởi Bình 04 Jan 2010, 18:30

    Trả lờiXóa
  2. hay va ngon.hiiiiiiiii

    Viết bởi phuong xinh 15 May 2010, 22:57

    cô ơi... cô có còn nhớ giá vịt quay bao nhiêu 1 ký, bánh cuốn trứng bao nhiêu 1 phần, khau nhục nhiêu 1 phần k ạ? Cháu đang ở SG làm bài thực tập về ẩm thực mà hôm bữa lên Lạng Sơn cháu quên mất rùi. Cô giúp cháu nhé!
    Mong nhận được tin của cô sớm nhất! Thân ái :)

    Viết bởi Hương 30 Apr 2010, 13:36

    Trả lờiXóa